Sıkça Sorulan Sorular

Gümrük müşavirliği, ithalat, ihracat ve transit işlemlerinde firmaların mevzuata uygun şekilde işlemlerini yürütmesini sağlayan profesyonel danışmanlık hizmetidir. Toprak Gümrük, bu süreci sizin adınıza yönetir.

Gümrük işlemleri sık sık değişen mevzuatlara tabidir. Profesyonel bir müşavir ile çalışmak; hız, güven, mevzuata tam uyum ve ceza risklerinden korunma avantajı sağlar.

• İthalat işlemleri
• İhracat işlemleri
• Transit taşımacılık
• Serbest bölge işlemleri
• Antrepo ve geçici depolama süreçleri
• Mevzuat danışmanlığı
• Online gümrük hizmetleri

Makina, beyaz eşya, kırtasiye, tekstil, otomotiv, elektronik, kimya ve daha birçok sektörde faaliyet gösteren firmalara çözüm sunuyoruz. Ayrıca, kendi lojistik firmamız TIMER LOJİSTİK aracılığıyla müşterilerimize entegre lojistik hizmetleri de sağlıyoruz.

Belgelerinizi fiziki olarak ofisimize teslim edebilir, e-posta yoluyla gönderebilir ya da dijital sistemlerimiz üzerinden güvenle paylaşabilirsiniz.

Süreç; eşyanın niteliğine, evrakların eksiksizliğine ve ilgili kurum onaylarına bağlıdır. Toprak Gümrük olarak en kısa sürede ve hatasız işlem garantisiyle hizmet sunuyoruz.

Ücretler; işlem türüne, eşya cinsine ve operasyonun kapsamına göre değişir. Detaylı bilgi için bizimle iletişime geçebilir, size özel teklif alabilirsiniz.

İthalat ve ihracat işlemlerinde, tüm gümrük prosedürlerini mevzuata uygun şekilde yönetiyor, lojistik firmalarıyla koordineli çalışarak sürecin sorunsuz ilerlemesini sağlıyoruz.

Hayır. KOBİ’lerden büyük ölçekli uluslararası şirketlere kadar her ölçekte firmaya özelleştirilmiş çözümler sunuyoruz.

Telefon, e-posta, WhatsApp destek hattı veya web sitemizdeki iletişim formu üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Fazla mesai ücretlerine ilişkin usul ve esaslar, 74 Seri Nolu Gümrük Genel Tebliği ile düzenlenmiştir. 2009/15481 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın 122. maddesi uyarınca belirlenen fazla çalışma ücretleri, her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve yılın ilk günü itibarıyla Ticaret Bakanlığı tarafından tebliğ ile duyurulur. Hafta içi ve hafta sonu uygulanan fazla mesai ücretleri arasında herhangi bir farklılık bulunmamaktadır.

Eşyanın gümrük kıymeti; Gümrük Tarifelerinin uygulanması ve dış ticaretteki belirli tarife dışı düzenlemelerin doğru şekilde yürütülmesi amacıyla belirlenir. Bu süreçte; GATT’ın (Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması) VII. Maddesi, 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve Gümrük Yönetmeliği hükümleri esas alınır.

İthal eşyasının gümrük kıymeti, esas olarak eşyanın satış bedelidir. Ancak bu bedel, Gümrük Kanunu hükümlerine göre gerekli düzeltmeler yapılarak kesinleştirilir.

Gümrük Kanunu’na göre, alıcı ile satıcı arasında ilişki bulunmaması esastır. Eğer bir ilişki varsa, satış bedelinin gümrük kıymeti olarak kabul edilebilmesi için Kanun’un 24/2. maddesi hükümlerine uygun olması gerekir.

Alıcı ile satıcı arasındaki ilişki şu durumlarda var kabul edilir:

• Birbirlerinin yöneticisi veya memuru olmaları,
• Yasal ortak olmaları,
• İşçi–işveren ilişkisi içinde bulunmaları,
• Her iki firmanın oy hakkı veren hisse veya sermaye paylarının en az %5’inin aynı kişilerin elinde ya da kontrolünde bulunması,
• Bir tarafın diğerini doğrudan veya dolaylı olarak kontrol etmesi,
• Her iki tarafın aynı üçüncü kişi tarafından kontrol edilmesi,
• Her iki tarafın birlikte üçüncü bir kişiyi kontrol etmesi,
• Aynı aile üyeleri olmaları (eş, anne, baba, çocuk, kardeş, büyükbaba, büyükanne, torun, amca, dayı, hala, teyze, yeğen, üvey anne-baba ve üvey çocuklar dahil).

Ayrıca, taraflardan birinin tek acente, distribütör veya bayii olması ve yukarıdaki kriterlere uyması halinde de ilişki mevcut sayılır.

Aynı eşya: Fiziksel özellikleri, kalitesi ve bilinen özellikleri dahil olmak üzere her yönüyle aynı olan ve aynı ülkede üretilmiş eşyadır. Görünüşte küçük farklılıklar olsa bile, diğer unsurları aynıysa “aynı eşya” kabul edilir.

Benzer eşya: Her açıdan aynı olmamakla birlikte, aynı işlevi gören ve ticari olarak birbirinin yerine kullanılabilen, benzer özellik ve unsurlara sahip, aynı ülkede üretilmiş eşyadır. Kalite, marka ve tanınmışlık gibi faktörler benzerlik değerlendirmesinde dikkate alınır.

“Aynı” veya “benzer” eşya tanımları yalnızca kıymeti belirlenecek eşya ile aynı ülkede üretilmiş mallar için geçerlidir. Eğer aynı üreticiye ait örnek bulunmazsa, farklı üreticilerin ürünleri dikkate alınır.

Bu tür bilgi taşıyıcılarının gümrük kıymeti belirlenirken yalnızca taşıyıcı ortamın maliyeti veya kıymeti esas alınır.
Veri veya komutların değeri, gümrük kıymetine dahil edilmez.

Önemli notlar:

• “Taşıyıcı ortam” ifadesi; entegre devreler, yarı iletkenler ve bu tür cihazlarla bütünleşmiş araçları kapsamaz.
• “Veri veya komutlar” ifadesi; ses, sinema ve video kayıtlarını içermez.

Eşyanın gümrük vergisine esas kıymeti Türk Lirası olarak beyan edilir.

• Fatura veya belgelerde yazılı yabancı para tutarları, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihteki TCMB döviz satış kuru üzerinden TL’ye çevrilir.
• Eğer yabancı para konvertibl değilse, Merkez Bankası’nın “Alım Satıma Konu Olmayan Dövizlere İlişkin Bilgi Amaçlı Kurlar Listesi” esas alınır.

Royalti veya lisans ücreti, ithal edilen eşyanın imalatı, satışı, kullanımı veya yeniden satışıyla ilgili hakların kullanımı karşılığında yapılan ödemelerdir. Bunlar; patent, marka, model, know-how, tescilli tasarım, telif hakkı gibi fikri ve sınai haklara ilişkin ödemeleri kapsar.

Gümrük Kanunu’na göre royalti veya lisans ücretleri, aşağıdaki şartlar birlikte gerçekleştiğinde gümrük kıymetine dahil edilir:

• Ödeme, kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olmalıdır,
• Bu ödeme, eşyanın satış koşulu olarak yapılmalıdır,
• Ücret, satıcıya doğrudan veya dolaylı şekilde ödenmelidir,
• Ücret, fiilen ödenen veya ödenecek fiyata dahil edilmemiş olmalıdır.

Bu şartlardan herhangi biri eksikse, royalti veya lisans ödemeleri gümrük kıymetine dahil edilmez.

Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen ve henüz serbest dolaşımda olmayan eşya, gümrüğe sunulduktan sonra bir işlem veya kullanıma tabi tutuluncaya kadar “geçici depolanan eşya” statüsünde kabul edilir.

Talep edilmesi halinde, ihracat eşyası da geçici depolama kapsamında değerlendirilebilir.

Gümrük antreposu: Gümrük gözetimi altında bulunan eşyaların konulması için kurulan, koşul ve nitelikleri yönetmelikle belirlenen özel depolama yerleridir.

Gümrük antrepo rejimi:

• Serbest dolaşıma girmemiş, ithalat vergileri ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmamış eşyanın antrepoya alınmasını,
• Antrepoya alınması halinde ihracata yönelik önlemlerden yararlanabilecek serbest dolaşımdaki eşyanın konulmasını,

düzenleyen gümrük rejimidir. Bu rejim sayesinde antrepoya konulan eşyalar, sınırsız süre ile burada kalabilir.

Serbest bölgelerde faaliyete başlayabilmek için öncelikle Faaliyet Ruhsatı alınması gerekir.
Bu ruhsat, Ticaret Bakanlığı’na bağlı Serbest Bölgeler, Yurtdışı Yatırım ve Hizmetler Genel Müdürlüğü tarafından verilir.

Gümrük Statü Belgesi, serbest bölgeye giren veya çıkan eşyanın gümrük statüsünü onaylayan resmi bir belgedir. Gümrük idareleri tarafından, ilgilinin talebi üzerine düzenlenir.

Bu belge özellikle şu durumlarda kullanılır:

• Serbest bölgeden Türkiye Gümrük Bölgesi’ne getirilen veya geri gönderilen eşyada,
• Türkiye’den serbest bölgelere gönderilen eşyada, serbest dolaşımda olup olmadığının tespitinde,
• Transit olarak serbest bölgeye giren Avrupa Topluluğu veya üçüncü ülke menşeli eşyada.

Dahilde İşleme Rejimi, serbest dolaşımda olmayan eşyanın geçici olarak Türkiye’ye ithal edilmesi, burada işleme faaliyetine tabi tutulması ve sonrasında yeniden ihraç edilmesi esasına dayanan, ekonomik etkili bir gümrük rejimidir.

Dahilde İşleme Rejimi, iki farklı sistemle uygulanır:

1. Şartlı Muafiyet Sistemi

• İhracı taahhüt edilen ürünün üretiminde kullanılacak ve serbest dolaşımda bulunmayan hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul, ambalaj ve işletme malzemeleri, vergileri teminata bağlanarak ithal edilebilir.
• İhracat taahhüdü yerine getirildiğinde, ithalat sırasında alınan teminat geri iade edilir.
• Bu sistemde ticaret politikası önlemleri uygulanmaz.

2. Geri Ödeme Sistemi

• Serbest dolaşıma giren hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul ve ambalaj malzemeleri kullanılarak üretilen ürünler ihraç edildiğinde, ithalat sırasında ödenen vergiler (işletme malzemelerine ait KDV ve ÖTV hariç) geri ödenir.
• Bu sistemde ticaret politikası önlemleri ve dış ticaretle ilgili teknik düzenleme ve standartlara uyulması zorunludur.

İşlem görmüş ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen asıl veya ikincil ürün.

İşleme faaliyeti: Eşyanın montajı, kurulması, birleştirilmesi, işlenmesi, yenilenmesi veya tamir edilmesi gibi işlemler. Bu süreçte tamamen ya da kısmen tüketilen bazı eşyalar, ürünün bünyesinde yer almasa da üretimi kolaylaştırmak için kullanılabilir.

Asıl işlem görmüş ürün: Dahilde İşleme Rejimi kapsamında elde edilmesi amaçlanan ürün.

İkincil işlem görmüş ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen, asıl ürün dışındaki ürün.

Dahilde İşleme İzin Belgesi: İhraç amacıyla gümrük muafiyetli ithalat ve/veya yurt içi alımlara imkan sağlayan, Bakanlık tarafından verilen belge.

Dahilde İşleme İzni: İhraç amacıyla gümrük muafiyetli ithalata imkan sağlayan ve gümrük idaresince verilen izin.

Eşdeğer eşya: İşlem görmüş ürünün elde edilmesinde ithal eşya yerine kullanılan; aynı tarife pozisyonuna, ticari kaliteye ve teknik özelliklere sahip serbest dolaşımdaki eşya.

Fire: İşleme sırasında kuruma, buharlaşma, sızma veya gaz kaçağı gibi nedenlerle kaybolan; ekonomik değeri olmayan atıklar.

• Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB): Türkiye Gümrük Bölgesinde (serbest bölgeler hariç) yerleşik firmalar, başvurularını elektronik ortamda Ticaret Bakanlığı (İhracat Genel Müdürlüğü)’ne yapar.
• Dahilde İşleme İzni (Dİİ): Firmalar, gerekli bilgi ve belgelerle birlikte ilgili gümrük idaresine başvurur.

• Genel süre: Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) veya Dahilde İşleme İzni (Dİİ) için verilen süre, sektörüne göre en fazla 12 ay olarak belirlenir.
• Özel durumlar: Gemi inşası, komple tesis kurulumu, üretim süreci 12 ayı aşan ürünler ve savunma sanayi ürünlerinde süre, proje süresi kadar olabilir.
• Başlangıç ve bitiş: Süre, belgenin/iznin düzenlendiği tarihte başlar. Süre sonu, belge/izin süresinin (ek süreler dahil) rastladığı ayın son günüdür

Şirketler, Ticaret Bakanlığı tarafından sağlanan birçok farklı destekten yararlanabilir. Başlıca destek türleri şunlardır:

• Pazara Giriş Belgeleri Desteği: Ruhsatlandırma ve kayıt işlemlerine ilişkin giderlerin %50’si, yıllık 4.000.000 TL’ye kadar desteklenir.
• Yurt Dışı Marka Tescil Desteği: Marka tescil ve koruma giderlerinin %50’si, yıllık 750.000 TL’ye kadar (en fazla 4 yıl).
• Pazara Giriş Projesi Hazırlama Desteği: Proje başına 200.000 TL’ye kadar, %50 oranında destek.
• Yurt Dışı Pazar Araştırması Desteği: Faaliyet başına 100.000 TL’ye kadar, %50 oranında (yılda en fazla 5, toplamda 20).
• Yurt Dışı Fuar Desteği: Fuarın niteliğine göre 150.000 TL – 750.000 TL’ye kadar, %50–%75 oranında destek.
• Yurt İçi Fuar Desteği: Yer kirası ve stant masrafları için 80.000 TL’ye kadar %50 destek.
• Yurt Dışı Şirket/Marka Alım Desteği: Danışmanlık giderleri ve kredi faiz desteği ile 30.000.000 – 45.000.000 TL’ye kadar destek.
• Küresel Tedarik Zinciri Desteği: Makine, yazılım, eğitim ve depo giderleri için 15.000.000 TL’ye kadar destek.
• Yurt Dışı Birim Kira Desteği: Yurt dışı ofis/birim kira giderleri için birim başına yıllık 2.000.000 TL’ye kadar destek.
• Tanıtım Desteği: Yurt dışında tanıtım faaliyetleri için yıllık 2.500.000 – 4.000.000 TL’ye kadar destek.
• Tasarım ve Ürün Geliştirme Projesi Desteği: 5.000.000 TL’ye kadar, %50 oranında destek.
• Tasarımcı Şirket ve Ofis Desteği: Yurt dışı kira, marka tescil, danışmanlık, fuar ve tanıtım faaliyetleri için yıllık 5.000.000 TL’ye kadar destek.
• Gemi ve Yat Sektörü Tasarım Desteği: Yıllık 3.000.000 TL’ye kadar, 5 yıl boyunca destek.
• Marka ve TURQUALITY® Destekleri: Markalaşma, ihracat geliştirme, pazar araştırması, tanıtım ve franchise giderlerine yönelik %50 oranında destek.
• Çok Kanallı Zincir Mağaza Desteği: Yıllık toplam 20.000.000 TL’ye kadar %50 oranında destek.
• Ayrıntılı bilgi için İhracat Destekleri (ticaret.gov.tr)

• UR-GE Projesi Desteği: Proje başına 6.000.000 TL’ye kadar, %75 oranında destek.
• İhracat Konsorsiyumu Desteği: 5 yıl süresince yıllık 10.000.000 TL’ye kadar destek.
• Pazara Giriş Rapor Desteği: Yıllık 3.000.000 TL’ye kadar destek.
• Sanal Fuar Katılım ve Organizasyon Desteği: 750.000 TL – 1.500.000 TL’ye kadar destek.
• Sektörel Ticaret ve Alım Heyeti Desteği: Faaliyet başına 1.250.000 – 1.500.000 TL’ye kadar destek.
• Sanal Ticaret Heyeti Desteği: Faaliyet başına 1.000.000 TL’ye kadar destek.
• Tasarım Organizasyonu Desteği: Proje başına 3.000.000 TL’ye kadar destek.
• Tasarım Yarışması Eğitim Desteği: Dereceye giren tasarımcıların yurt dışı eğitim ve yaşam giderleri 1 yıl süreyle karşılanır.
• TURQUALITY® Tanıtım Projesi Desteği: Proje başına 4.000.000 TL’ye kadar, %75 oranında destek.
• Ayrıntılı bilgi için İhracat Destekleri (ticaret.gov.tr)

Türk Eximbank, ihracatçıların uluslararası pazarlarda rekabet gücünü artırmak ve yeni pazarlar kazandırmak amacıyla çeşitli kredi imkanları sunar.

Bu krediler;

• Kısa, orta ve uzun vadeli seçeneklerle verilir,
• İhracatçıların, yurtdışında faaliyet gösteren müteahhit ve yatırımcıların finansman ihtiyacını karşılar,
• İhraç edilen mal ve hizmetlerin çeşitlendirilmesine, ihracata yönelik yatırımların desteklenmesine ve yatırım mallarının üretim/satışına katkı sağlar.

Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü (YYS); gümrük yükümlülüklerini düzenli yerine getiren, kayıt sistemi şeffaf ve izlenebilir olan, mali yeterlilik ile emniyet ve güvenlik standartlarına sahip, kendi oto kontrolünü yapabilen güvenilir firmalara verilen uluslararası bir statüdür.

Bu statüye sahip firmalara, gümrük işlemlerinde çeşitli kolaylıklar ve imtiyazlar tanınır.

Serbest Bölgeler dâhil Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik, en az üç yıldır faaliyette bulunan gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşları yetkilendirilmiş yükümlü olabilir.

Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü (YYS) sahibi firmalara gümrük işlemlerinde önemli avantajlar tanınır. Başlıca kolaylıklar şunlardır:

a) İşlem kolaylıkları

• İhracatta yerinde gümrükleme (işlemleri kendi tesislerinden yapabilme),
• İzinli gönderici ve izinli alıcı olma imkanı (transit eşyanın gümrük idaresine sunulmadan tesislerden sevk/teslimi),
• İthalatta yerinde gümrükleme,
• Teminatlı işlemlerde götürü veya kısmi teminat uygulaması,
• A.TR dolaşım belgesini odalarca onay olmadan düzenleyebilme,
• Eşyanın kıymetine bakılmaksızın Fatura Beyanı / EUR.MED Fatura Beyanı düzenleyebilme,
• Eksik belgeyle beyanda bulunabilme,
• Taşıt üstü işlem kolaylığından sınırsız yararlanabilme,
• Önceden alınmış tahlil raporu ile ithalat yapabilme,
• Tahlil sonuçları alınmadan eşya teslimi,
• Petrol ve türevlerini konşimento ibrazından önce teslim alabilme,
• Ayniyat tespitinde Bakanlığın farklı düzenlemelerinden yararlanabilme.

b) Beyan ve kontrol kolaylıkları

• İthalat ve ihracatta yeşil hat (muayene ve belge kontrolünün olmadığı hat) üzerinden işlem yapabilme,
• Daha az belge kontrolü ve muayeneye tabi tutulma,
• Belge kontrolü veya muayene gerektiğinde işlemlerin öncelikli yapılması,
• Azaltılmış zorunlu bilgilerle özet beyan verebilme,
• Emniyet ve güvenliğe ilişkin gümrük kontrollerine daha az tabi olma,
• Bu kontrollerin yapılması halinde öncelikli işlem görme,
• Sınır kapılarında öncelikli geçiş hakkı.

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi (OKSB); gümrük işlemlerinde güvenilirliğini kanıtlamış, belirli bir dış ticaret hacmine veya sabit sermaye yatırımına sahip, mali yeterliliği tasdik edilmiş ve kayıtları izlenebilir olan kişilere verilen özel bir belgedir.

OKSB sahibi firmalara, gümrük ve dış ticaret işlemlerinde çeşitli kolaylıklar ve avantajlar tanınır.

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi (OKSB) sahibi olabilecek kişi ve kurumlar şunlardır:

• Kamu kurum ve kuruluşları,
• Dış Ticaret Sermaye Şirketleri,
• Aynı şirketler grubuna bağlı grup imalatçıları adına ihracat yapan grup ihracatçıları,
• Aynı şirketler grubuna bağlı grup imalatçıları adına ithalat yapan grup ithalatçıları,
• İmalatçılar,
• Ar-Ge merkezleri,
• Bakım-onarım faaliyeti yürüten ticari hava taşımacılığı şirketleri,
• Kendi adına ihracat ve/veya ithalat yapan imalatçı olmayan kişiler.

Onaylanmış Kişi Statü Belgesi (OKSB) sahipleri, gümrük işlemlerinde çeşitli kolaylık ve ayrıcalıklardan yararlanabilir. Başlıca uygulamalar şunlardır:

Mavi Hat

• Sadece “1000” rejim kodu ile yapılan ihracatta kullanılır.
• Eşya belge kontrolüne veya fiziki muayeneye tabi tutulmaz, işlemler elektronik ortamda tamamlanır.
• Kağıtsız işlem sayesinde firmalara zaman tasarrufu sağlar.

Eksik belge ve bilgiyle beyan

• Belirli belgeler (fatura, A.TR, menşe belgeleri, navlun makbuzu, sigorta poliçesi vb.) eksikse, fotokopi ile işlem yapılabilir.
• Asılları 1 ay içinde ibraz edildiğinde vergi ödemeden işlem tamamlanabilir.

Onaylanmış İhracatçı Yetkisi

• ATR belgelerini Ticaret Odası tasdiki veya gümrük vizesi olmadan düzenleme imkanı verir.
• ATR belgesine firmanın özel mührü basılır.
• Bu yetki için son 1 yıl içinde en az 50 adet ATR’li işlem yapılmış olmalıdır.

Tam beyanlı yaygın basitleştirilmiş usul

• Eşyanın taşıttan indirilmeden, taşıt üstünde işlem görerek gümrükten çekilmesine imkan tanır.
• Özellikle riskli, kaybolma ihtimali olan veya acil ihtiyaç duyulan eşyada uygulanır.

Götürü teminat sistemi

• Yıllık olarak belirlenmiş tutardaki teminat, her işlem için ayrı ayrı teminat verilmesine gerek kalmadan kullanılır.
• Teminat tutarından düşüm yapılmaz, firmaya operasyonel kolaylık sağlar.

Kısmi teminat sistemi

• Dahilde İşleme, Gümrük Antrepo, Geçici İthalat ve Gümrük Kontrolü Altında İşleme Rejimlerinde teminatlar indirimli uygulanır.
• Bu sayede firmalara ekonomik avantaj sağlar.

Gelişmiş OKSB (42/A)

• “1000” dışındaki ihracat beyannameleri de risk analizi sonucuna göre mavi hat üzerinden işlem görebilir.
• Normal OKSB sahiplerine göre daha az muayene yapılır.

Ortak Transit Rejimi, Ortak Transit Sözleşmesi’ne taraf olan ülkeler (AB ve EFTA üyeleri) arasında eşyanın gümrük vergileri askıya alınarak taşınmasını sağlayan gümrük rejimidir. Türkiye, bu sözleşmeye 1 Aralık 2012 itibarıyla taraf olmuştur.

Rejimin amacı;

• Bir ülkede açılan transit beyannamesi, verilen teminat ve sağlanan basitleştirmelerin diğer taraf ülkelerde de geçerli olmasını,
• Ülkeye girişte ayrıca transit beyanı yapılmasına gerek kalmadan, işlemlerin kesintisiz şekilde tamamlanmasını sağlamaktır.

NCTS (Yeni Bilgisayarlı Transit Sistemi), Ortak Transit Rejimi kapsamında işlemlerin elektronik ortamda yürütülmesini sağlayan bilgisayarlı sistemdir.

• 2005 yılından itibaren tüm taraf ülkelerde uygulanmaya başlanmıştır.
• Ortak Transit Sözleşmesi kapsamında zorunlu olup, Türkiye tarafından da kullanılmaktadır.

Ortak Transit Rejimi kapsamında firmalar şu basitleştirilmiş usullerden yararlanabilir:

Kapsamlı teminat veya teminattan vazgeçme,

Belirli taşıma şekillerine özel basitleştirmeler:

Demiryolu ile taşınan eşya,

Havayolu ile taşınan eşya,

Denizyolu ile taşınan eşya,

Boru hattı ile taşınan eşya.

Hariçte İşleme Rejimi, serbest dolaşımdaki eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden hariçte işleme faaliyetlerine tabi tutulmak üzere geçici olarak ihraç edilmesi ve bu faaliyetler sonucunda elde edilen ürünlerin, ithal vergilerinden tam veya kısmi muafiyet sağlanarak yeniden serbest dolaşıma girmesine imkan tanıyan gümrük rejimidir.

Hariçte İşleme Rejimi kapsamında tamir amacıyla geçici olarak ihraç edilen eşyanın tamiratı bedel karşılığında yapıldığında:

• İthalat vergileri, tamir masraflarına eşit tutar üzerinden hesaplanır.
• Vergilendirme; ürünlerin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil edildiği tarihte geçerli olan vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına göre yapılır.
• Bu hesaplamada ayrıca navlun ve sigorta bedelleri de dikkate alınır.

İthalat Rejimi Kararı’nın 8. maddesine göre:

• Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca vergi numarası verilen her gerçek ve tüzel kişi,
• Yürürlükteki mevzuata göre hukuki tasarruf yapma yetkisi tanınan kişiler ve ortaklıklar,

ithalat işlemlerini yapabilir.

İstisnalar:
Bazı durumlarda vergi numarası şartı aranmaz. Bunlar;

• Özel anlaşmalara dayalı ithalat,
• Kitap ve diğer yayınların ithalatı,
• Türkiye’de açılan uluslararası fuar ve sergilerde perakende satışına izin verilen malların ithalatı.

Serbest Dolaşıma Giriş Rejimi, Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşyanın serbest dolaşıma girmesini sağlayan gümrük rejimidir.

Bu rejim kapsamında;

• Ticaret politikası önlemleri uygulanır,
• İthalat için öngörülen tüm işlemler tamamlanır,
• Kanunen ödenmesi gereken vergiler tahsil edilir.

İhracat Rejimi, serbest dolaşımda bulunan eşyanın ihraç amacıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına ilişkin hükümlerin uygulandığı gümrük rejimidir.

Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilecek eşya, ihracata ilişkin gümrük beyannamesi ile yetkili gümrük idaresine beyan edilir.

İhracat beyannamesinin yanı sıra, sözlü beyan formu, özel fatura ve kumanya listesi ile ihracına izin verilen eşyanın gümrük işlemleri bu belgeler ile yürütülür.

Genel kural olarak, her türlü eşyanın Türkiye’den ihracı serbesttir.

Ancak; uluslararası veya ikili anlaşmalar, kanun, tüzük ve kararnamelerle getirilen yasaklama ve kısıtlama hükümleri bu serbestinin dışında tutulur.

Bakanlar Kurulu, aşağıdaki gerekçelerle ihracata yasaklama veya kısıtlama getirebilir:

• Kamu ahlakı, kamu düzeni ve kamu güvenliğinin korunması,
• İnsan, hayvan ve bitki sağlık ve hayatının korunması,
• Sanatsal, tarihi veya arkeolojik değeri olan ulusal hazinelerin korunması,
• Fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması.

Ayrıca;

• Türkiye ile ticaret, gümrük veya taşımacılık anlaşması bulunmayan,
• İmzalanmış anlaşmaları süresinden önce tek taraflı olarak hükümsüz bırakan,
• Türk kara, hava ve deniz taşıtlarına yasaklama veya kısıtlama koyan ya da farklı işlemler uygulayan ülkelerin eşya ve taşıtlarına karşılık olmak üzere, yasaklama veya kısıtlama getirmeye ve farklı tarifeler uygulamaya da Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Geçici ithalat rejimi izni için veri işleme tekniği yoluyla (Tek Pencere Sistemi) ilgili gümrük idaresine başvuru yapılması gerekmektedir.

Geçici ithalat rejimi kapsamında ithali talep edilen eşya için başvuruya aşağıdaki belgelerden biri veya birkaçı eklenir:

• Proforma fatura (aslı ve iki nüsha tercümesi),
• Gerek duyulursa, eşyanın teknik özelliklerini gösteren katalog veya teknik dokümanlar,
• Eşyanın gönderilme amacı ve süresini, bedelli veya bedelsiz olduğunu belirten; gönderici ve alıcı firma arasında imzalanmış anlaşma (varsa aslı ve tercümesi) veya kiralamaya ilişkin gönderici firmanın yazısı (aslı ve tercümesi).

Özel durumlar:

• Taraf olduğumuz uluslararası sözleşmeler kapsamında düzenlenen ATA Karnesi, geçici ithalat izni yerine geçer.
• Sözlü beyana tabi eşya için, Sözlü Beyan Formu’nun tescili geçici ithalat rejimi kullanım izni hükmündedir.

Geçici ithalat izni, gümrük idarelerince şu koşulların sağlanması halinde verilir:

• Eşyanın, geçici ithalat rejimi amacına uygun olması,
• Başvuruda belirtilen süre içinde, eşyanın girişteki ayniyetine uygun şekilde gümrükçe onaylanmış yeni bir işlem veya kullanıma tabi tutulabileceğinin anlaşılması.

Aşağıdaki eşya türleri geçici ithalat rejiminden yararlandırılamaz:

1. Türkiye’ye ithali yasak olan eşya,
2. Tüketilebilir nitelikteki eşya,
3. Ayniyet tespitinin yapılması mümkün olmayan eşya,
4. Ülke ekonomisine zarar verebileceği Bakanlıkça belirlenen eşya.